https://picasaweb.google.com/hanscarlier1948/Tuinontwerpen
- Tuinen waarin wij verbinding blijven houden met de natuur
Hans Carlier
Tuinen van Overvloed
ideevorming, advies, ontwerp, ontwikkeling en begeleiding
Stokebrand 233
7206 EE Zutphen
Tel.: 0575-530394
of mail: carlier@daxis.nl
Onzeker over de toekomst? We maken samen een stappenplan!
maarrr….zet wel vandaag nog de eerste stap!
Tuin van Karien van Deth
- http://picasa hans carlier
- ideevorming, advies, ontwerp, begeleiding, ontwikkeling van natuurrijke en eetbare mooie tuinen.
Hans Carlier een
echte natuurartiest
Zutphense tuinontwerper wil nooit twee keer hetzelfde ‘kunstje’ doen.
Door Jan Vloet
Artikel uit de Stentor :
Zutphen – Hans Carlier is met recht een paradijsvogel.
Dat is geen belediging, eerder een compliment. Hij is kleurrijk, creatief en inventief. Waar ze hem inhuren laat hij zijn verrassende stempel na: een bijzondere groene oase van rust waar Adam en Eva niet zouden misstaan. Door zijn fantasierijke geest ziet hij bestaande zaken vaak anders dan de gemiddelde mens. Kunstenaar zou je hem ook kunnen noemen. Maar beter bij hem past de benaming natuurartiest. Want de passie van deze 60-jarige excentrieke Zutphenaar ligt bij alles wat met planten en bomen te maken heeft.
Neem bijvoorbeeld zijn jongste idee: de ‘kruidenzak’. Eenvoudig, origineel, decoratief en functioneel. Hij naaide van de bekende zwarte anti worteldoek een soort fietstassen die over het balkon kunnen hangen. Aan beide kanten ligt een overdwars opengesneden zak potgrond. Stop daarin kruidenplantjes en de hele zomer is de eigenaar verzekerd van geurende verse kruiden binnen handbereik voor de maaltijd. Handig voor flatbewoners.
balkonzak©
Eerder al kreeg zijn ontwerp van de beestentoren annex egelburcht vermeldingen in diverse gerenommeerde tuintijdschriften en verwierf hij bescheiden faam met zijn gezondheidstuinen en liefdestuinen.
Zo’n 15 jaar geleden streek deze wereldburger met vrouw en kinderen neer in de Stokebrand. Zijn bescheiden plek bruist inmiddels van de energie. Vanuit de woonkamer valt het oog in zijn tuin van het een op het ander. ,,Twee keer hetzelfde ‘kunstje’ doen past niet bij hem,” laat hij zich verderop in het gesprek ontvallen. Dat is te zien. De creaties buitelen over elkaar heen. En steeds komen er weer nieuwe projecten op zijn weg.
Wat de grijzende tuinontwerper met zijn vrolijke ogen boeit is de eenvoud van de dingen. ,,Het komt vooral aan op kijken, ” zegt hij. ,,Je probeert wel iets te plannen maar de natuur gaat toch zijn eigen gang. Als je continue tegen de natuur strijdt dan zit je jezelf dwars. Mensen maken het zichzelf vaak te moeilijk”, is zijn ervaring. ,,Neem de schaduw in of de vochtigheid van een tuin. Je kunt ervan zeggen dat zit me dwars, dat moet veranderen. Maar je kunt het ook anders zien. Je kunt zeggen: dat zijn de gegevens van mijn tuin, daar ga ik mee verder. Als armoedige grond bijvoorbeeld een feit is van een tuin kun je daarop anticiperen. Op schrale grond blijken heel goed mooie wilde planten te gedijen.”
Een door Hans Carlier gemaakte ”Tuin van overvloed”‘
Met Hutprieel van kastanjehout, stapelmuurtjes uit hergebruikte stenen en stammen van eik en robinia(acacia)
Hans Carlier is geen puinruimer. Niet iemand die een tuin helemaal platwalst en weer opnieuw begint. ,,Vaak is het een kwestie van inzicht. Je kunt zeggen: die boom staat me in de weg. Maar je kunt het ook zien in de trant van: met die boom is niks mis, leer ermee omgaan. Dan leg je bijvoorbeeld je terrasje net ergens anders. Een simpele ingreep kan verrassende effecten opleveren. Het is gewoon een kwestie van ‘anders’ kijken.”
Juist die gave heeft hem zover gebracht. ,,Vaak is een tuin een verzamelplaats van kleine dingen, zegt Hans met zijn ruime ervaring. ,,Het begint met een randje, wat bloemen, een stukje gras en een terras. Mensen weten over het algemeen weinig structuur aan te brengen in hun hof. Ik gebruik mijn creativiteit om er een natuurlijke compositie van te maken. Maar het geheel moet tegelijkertijd wel praktisch en functioneel zijn. De planten die ik kies moeten allemaal iets meer bieden dan alleen maar mooi zijn. Ze moeten ook eetbaar zijn of vogels of vlinders aantrekken. Een roos die niet geurt of geen bijen lokt is voor mij niet genoeg. De meerwaarde is belangrijk.”
Hij legt de link naar de diverse landen in Zuid-Amerika en Azië waar hij jaren actief was als ontwikkelingswerker. Daar heeft hij geleerd dat planten meer zijn dan alleen maar mooi. ,,Ze moeten ook iets opleveren voor de eigenaar.”
Ter verduidelijking laat hij een foto zien van een tussenmuur van schelpen. Twee palen met daarop betonstaalmatten. Daar overheen heeft hij dubbeltjesgaas getrokken. De tussenruimte is gevuld met schelpen. Het is een muurtje zonder fundering, zeer decoratief en het heeft meteen de kwaliteit om geluid te dempen.
Een schelpenmuur © heeft geen fundering nodig
Soms bekruipt hem de angst dat zijn ideeën uitgeput raken. Maar stiekem weet hij dat hij erop kan vertrouwen dat er altijd wel weer wat nieuws boven komt drijven. ,,Je moet wel actief blijven. Anders stroomt het niet.”
Naast zijn groenprojecten heeft hij met zijn vrouw Anneke een duobaan als conciërge op de Vrije school de IJssel. Op het schoolplein is zijn handtekening duidelijk te zien. De kinderen varen wel bij zijn hutten van wilgentenen. Hij voelt zich op zijn leeftijd vaak zelf nog een kind. ,,Want niets is beter dan spelen met materialen. Zo leer je de eigenschappen het beste kennen.”
Vrije School de ijssel onderbouw, Henri Dunantweg 4-hoek Badhuisweg te Zutphen
Een tuin aanleggen is een puzzel die hij tot nu toe bijna altijd heeft kunnen oplossen. Ook al heeft hij er soms een zwaar hoofd in. Zijn ervaring is dat de meeste tuinbezitters ‘te schoon’ zijn. ,,Ze laten de natuur te weinig haar gang gaan. En wat planten betreft is men vaak pietluttig. Alles wat mensen niet kennen halen ze eruit. Dan is de verrassing verdwenen.” Hij pleit ervoor om spontaan opgekomen planten soms gewoon te laten staan tot ze pas echt in de weg zitten. ,,Als je constant aan het wieden bent blijf je bezig. Want zwarte grond trekt nou eenmaal pionierplanten aan. De natuur doet namelijk niets anders dan het helen van wonden. Zo heb je nooit rust. En in een tuin zoek je toch je rust. Daarom moet je met de natuur mee tuinieren, de dingen laten gebeuren.”
Carlier zweert bij hergebruik van materialen. Zijn devies is daarom: ‘Doe niets weg’. Gebruik oude dakpannen of stoeptegels weer en ga vooral zelf aan de slag. ,,Want in ieder mens schuilt een creatieve geest.”
Weinig onderhoud
Hans Carlier werkt vaak voor mensen die rust vinden in de natuur. ,,Iemand die een strakke tuin wil waar alles keurig geordend en geknipt is klopt meestal niet bij mij aan. Veel mensen zeggen: ‘ik wil een tuin waar weinig werk aan zit’. Een natuurlijke tuin heeft juist weinig onderhoud nodig. Wanneer je constant buxus of taxus moet knippen heb je het inderdaad druk.”
In zijn ontwerpen is er altijd ruimte om snoeihout kwijt te raken. ,,Want als je het afval alsmaar moet versnipperen ben je weer druk. Zo zet je ook nog eens een systeem op waardoor je minder werk krijgt. Je moet juist op zoek gaan naar wat je aan de natuur kunt overlaten.”
De Beestentoren
- “‘de beestentoren”, een vinding uit 98 is door velen, dankzij een tekening en bouwbeschrijving, gemaakt. Die tekening en bouwbeschrijving zijn nog steeds bij Projekt Aarde te bestellen
Beestentoren, Tierturm, Creature tower, Torre para animalitos
In mijn beestentoren is ruimte voor egels, padden etc onder de grond; voor hommels tussen stenen en houtpulp; voor metselbijtjes in riet en gaatjes in hout; voor vogels (voederplek) in de nestkastjes en op het dak kunnen ze katvrij badderen. Ook zijn er aanpassingen mogelijk voor vleermuizen. Leuk om samen met je kinderen te bouwen. Er zijn velen jou voorgegaan.
Tekening en bouwbeschrijving kan je bestellen door 7 euro over te maken op giro 4280940 tnv Projekt Aarde te Zutphen (met vermelding van postadres!)
Vanuit België: 5 euro in een envelop geadresseerd aan Projekt Aarde Stokebrand 233, 7206EE Zutphen
Zeichnung und bau-anleitung auf Deutsch. Bitte senden Sie 5 euro in einen Umslag zu Projekt Erde, Stokebrand 233, NL7206EE Zutphen, Holland.
The English version of the drawing and building-instructions can be obtained by sending 5 euro or 5 dollar in an envelop to Project Earth, Stokebrand 233, NL7206EE Zutphen, Holland
La edición en Español del Torre para animalitos pueden conseguir simplemente mandando 5 euros en un sobre hacia ProjectoTierra, Stokebrand 233, NL7206EE Zutphen, Holanda
Hergebruik in de tuin
Eigenlijk gaat het in de tuin om zoals ze in het Engels zo mooi zeggen: Refuse, Reduce, Reuse en Recycle. In het Nederlands noemen we dat: Consuminderen, Hergebruik en Recycling. Maar de eerste uit het rijtje: Refuse is net zo belangrijk als we het hebben over het meer ecologisch inrichten van ons leven. Namelijk het weigeren om mee te lopen om alles maar te kopen waarmee de tuincentra ons proberen te verleiden. Weigeren om deel te zijn van een steeds groter probleem: de overconsumptie en de steeds groter wordende afvalberg.
Dus besluiten we onze consumptie te verkleinen, we gaan “ consuminderen”. De “niet-winkel dag” wordt jaarlijks gehouden om de aandacht te trekken. Maar als we dan de dag erop gaan kopen dan verandert er natuurlijk niets. We kunnen ook voor onze tuin een alternatieve koers uitstippelen. Vandaar dit boekje Milieuvriendelijk Tuinieren met Gebruikte Materialen, waarin talloze ideetjes staan om met de materialen die al in onze tuin of in de buurt zijn leuke, creatieve en mooie dingen te doen.
Mag het iets meer dan mooi zijn? Dat is de vraag die de hoofdauteur van het boekje Hans Carlier uit Zutphen steeds stelt als hij voor iemand een tuin aan gaat leggen. Met zijn eenmans bedrijf projekt Aarde: adviseert, ontwerpt en maakt hij Tuinen van Overvloed. Met inspiratie vanuit de Permacultuur een internationale beweging voor een duurzame samenleving ontwikkelt Hans natuurrijke tuinen. Tuinen die naast mooi ook interessant zijn voor dieren en voor de bewoner van het huis. Vooral kinderen hebben zijn bijzondere aandacht. Want met zijn vrouw Anneke heeft hij een partime conciergebaan op de Vrije basisschool De IJssel. Deze school met uiteraard een natuurrijke speelomgeving ligt op 10 minuten van huis. En als Hans dan met de fiets dagelijks langs die schitterende Ijsseldijk fiets voelt hij zich de koning te rijk. Bovendien is het een ideale combinatie, om dicht bij huis een basisinkomen te vergaren om daarnaast de vrije hand te hebben in de ontwikkeling van tuinen die zo contrasteren met de strakke moderne tuinen van beton.
Tuinen van Overvloed, zijn niet alleen maar mooi maar liefst ook eetbaar. “Ik vraag mij bij elke plant af : waar is die ook nog meer goed voor? En als een plant dan bv eetbaar is, vrucht draagt , bijen en vlinders trekt dan verdient ie een plekje in dit soort tuinen”.
Maar terug naar het thema hergebruik. In zo’n Tuin van Overvloed gaat het ook om een grote diversiteit aan planten en dieren. Want we weten uit de ecologische beginselen van de Permacultuur dat diversiteit staat voor stabiliteit. Diversiteit aan planten die zichzelf gemakkelijk kunnen redden met een diversiteit van dieren en insecten die plagen helpen voorkomen.
Daarop wordt de tuin natuurlijk ingericht. Naast vijvers en moerassen worden hoge en lage borders aangelegd met zon of schaduw. In die tuinen met veel hoogte verschillen maakt Hans keermurtjes van los gestapelde tegels en andere stenen waar allerlei hoen en nisjes huisvesting biedt aan het leger van helpers om een evenwicht te bereiken.
En dan zijn we er nog niet. Snoeihout wordt verwerkt tot takenrillen rond de tuin of schoven tussen de struiken waarin dieren een veilig heenkomen vinden als kat of hond ze op de hielen zitten. De grond tussen de planten wordt bedekt gehouden met allerlei mulch materialen liefst uit directe omgeving. Hierdoor besparen we op schoffelwerk en watergeven en geven we wormen zoveel voedsel dat zij de tuin voor ons ploegen.
Niet alles wat we aan groenafval in huis produceren kunnen we in de tuin kwijt. Dat zou tot overbemesting leiden. Veel natuurlijke planten zijn veel meer gebaat met een schrale zaderige bodem. Maar op plekken waar ik planten extra wil bemesten graaf ik compost emmers in . Emmers waarin ik in alle richtingen gaten van zo’n twee cm boor. Daarin wordt regelmatig het fijneren keukenafval gedaan en afgedekt met een deksel. De wormen brengen dan voor mij de compost tot bij de wortels van de planten. Weer een klus minder!
Langs de muren van de schuur en langs de schuttingen groeien volop klimplanten in alle soorten en maten en waar mogelijk plant ik bomen. Uiteraard met een grote voorkeur voor vrucht leverantsiers die meestal ook pachtig kunnen bloeien.
Het Fietswielhekje
Dit hekje is zeer eenvoudig te maken van een stevig voorwiel, vier latten van de breedte van de velg; wat lange scharnieren en een sluit-elementje. Tegen inwateren en beschadiging is het hekje afgedekt met de buitenband waaruit de 2 ringen, die de band rond maken, weggesneden zijn.
Bloembak in een bandomdraai
De bandenvijver
Hoor het van een ander…….
Een speel- en snoeptuin
De Vrije school de IJssel in Zutphen heeft een bijzondere conciërge. Hij bezorgde de school een tuin vol natuurlijke speelelementen. Naast zijn parttime werk als conciërge is hij tuinarchitect, gespecialiseerd in natuurrijke en kindvriendelijke tuinen.
Zijn boekje“ Tuinieren met gebruikte materialen”, bevat veel originele ideeën om van een gewone tui een(kinder)- paradijsje te maken.
Door: Agnes van Brussel
Mag het iets meer dan mooi zijn?
Carlier is een man met idealen. Tien jaar werkte hij in kleinschalige landbouwprojecten in Kenya, Peru, Ecuador en Nepal. Een lapje grond betekent in die landen iets heel anders dan in Nederland. Daar moet elk veldje wat opleveren. In Nederland hoeft dat niet, maar het is wel leuk als een tuin meer is dan alleen een zitje in de zomerzon. Toen Hans Carlier terug in Nederland was besloot hij zich te richten op het ontwerpen van kleinere tuinen .Ideeën over optimaal gebruik van de grond en de ruimte die hij van de indianen in Peru had geleerd zette hijom in ideeën voor de Hollandse doorzontuin . “Mag het iets meer dan mooi zijn”is zijn motto.
In een tuin moet altijd wat te ontdekken en te spelen zijn . Het kan een stukje natuur zijn met veel variëteit aan planten en dieren. Je moet er kunnen snoepen van vruchten, bloemen en kruiden. Als het aan Carlier ligt ga je af en toe ook in bad in je eigen vijver en maak je een primitieve indianensauna. Voor alle tuinmaterialen en beplanting hoef je niet naar het tuincentrum. Een tuin met hergebruikte materialen is veel persoonlijker en spannender, zegt hij en in zijn boekje vertelt hij hoe je er aan komt en legt hij zijn principes uit.
De principes van Hans Carlier
Carlier wil zoveel mogelijk natuur in zijn tuinen. Hij werkt het liefst met gebruikte materialen, waardoor de aanleg van een tuin een stuk betaalbaarder wordt. In elke tuin zoekt hij naar een balans. Er moet evenwicht zijn tussen hard en zacht, zon en schaduw, warm en koud, nat en droog . Hij creëert verschillende klimaatjes door hoogteverschil aan te brengen. Met het graven van een vijver of zandbak ontstaat er hoogteverschil en dit vraagt weer om een keermuurtje. Rotsplantjes geven het muurtje extra stevigheid, dus die stapelt hij gewoon mee. Water in de vijver is er meestal niet vanzelf. Dat krijg je door de regenpijp los te koppelen van het riool en via een pergola in de vijver te laten stromen. Al die verschillende klimaatjes, nat en droog, hoog en laag, hard en zacht vragen om verschillende beplanting. Waterplanten, klimplanten, rotsplanten hebben hun natuurlijke plek en groeien dan ook weelderig, mede door de compost die door ingegraven emmertjes met gaten in de bodem vanzelf de tuin in vloeit. Hoe meer verschillende vooral ook eetbare planten en kruiden, hoe meer verschillenden diertjes, hoe gezonder de tuin.
Water in de tuin is belangrijk in Carliers tuinen. Bij jonge kinderen begint Carlier met een verhoogd vijvertje waar je niet zomaar in kan vallen. Het blijkt een favoriete speelplek te zijn in veel van zijn tuinen. De zandbak kan na verloop van tijd als de kinderen ouder worden veranderen in een wat grotere vijver.
Een meewerktuin
In de tuin van Annewieke van den Boom spelen de kinderen rond zo’n verhoogd vijvertje. Ze rommelen wat met takken in het water en ontdekken allerlei beestjes. De tuin is net klaar. Toen ze het huis kochten was het een fantasieloze tuin met een grasveldje en wat groen erom heen. Annewieke van de Boom kwam op het idee om Hans Carlier in te schakelen toen ze tuinfoto’s zag in café De Driekant in Zutphen. Ze was aanvankelijk een beetje bang dat het een tijdrovend project zou worden, omdat Hans Carlier het over een “meewerktuin” had en met twee banen, drie kleine kinderen (3,5,7), een zeil en wandelhobby blijft er niet veel tijd meer over. Maar het viel reuze mee. In de kerstvakantie en op een paar zaterdagen is onder Carliers leiding aan de tuin gewerkt en het aardige was dat ook de kinderen een handje mee konden helpen. Ze hebben lekker rondgesjouwd en zich prima vermaakt en zo lag de basis van nieuwe tuin er al in drie weken.
“Mijn man en ik moesten eerst los van elkaar opschrijven wat we in de tuin wilden zonder aan de haalbaarheid te denken”. Daar kwam een hele wensenlijst uit waarmee Carlier aan het tekenen is gegaan. Het is niet te geloven, maar alles is gerealiseerd. Er zijn drie plekken in de tuin waar je een hangmat op kan hangen. Op het terras kan je rustig en besloten zitten en ook nog een oogje houden op de kinderen, door een vernuftige spiegel die zicht geeft op de schommel . Je kunt ook lekker rond de zandbak zitten op de boomstobben die de zandbak omringen. Het verhoogde vijvertje met daarnaast een zitkuil, is de favoriete plek van de kinderen. Een speelhut van pallets komt er ook. De basis is er al, maar de kinderen mogen het zelf doen. “Kinderen maken zelf de mooiste hutten”vindt Carlier. Er is veel gebruik gemaakt van oude en natuurlijke materialen. Geen houten palen van het tuincentrum, maar dikke takken van kastanjehout zijn gebruikt voor de schommel en de pergola en er is een afscheiding van roestig betonijzer dat straks begroeid zal zijn met snelgroeiende klimplanten. De boom achter in de tuin wilde Annewieke aanvankelijk kwijt maar Carlier haalde hen over om hem te behouden. Met betonijzeren bogen eromheen en luchtig groen wordt het een mooi prieel.
Vuurplek en beestentoren
De familie Schaafsma uit Zutphen doet alweer wat langer met haar tuin, en ervaart dat Carlier vooruit heeft gedacht. Ook hier zie je weer een verhoogde vijver gevuld met regenwater dat via een poortje, de schuur en een pergola naar de vijver geleid wordt. Achter de pergola ligt een beschut terras met vuurplek, omzoomd met een stapelmuurtje van oude stenen en daarachter een scherm van levende wilgentenen. Schaafsma roemt de vijver, die vol met kikkers zit. Na vijf jaar heeft de hut, die uitklapbaar was tot een glijbaan zijn diensten wel bewezen. De kinderen hebben er eindeloos mee gespeeld. De hut was eenvoudig te verwijderen, zonder inbreuk te doen op het ontwerp. Er is nu gewoon wat meer bergruimte onder het verhoogde terras. De schommel aan het toegangspoortje is er nog en vormt nog steeds een favoriete hangplek voor de kinderen.
In Schaafsma’s tuin staat naast de vijver ook een beestentoren een functioneel diervriendelijk kunstwerk. Dit object is zelf te bouwen aan de hand van een bouwtekening. Met een beestentoren creëer je een ideale plek voor veel dieren. Onderin bevindt zich de egelburcht in eenomgekeerde metselkuip, daarboven is een hommelhome gestapeld met stukjes tegel, daar weer boven is de solitaire bijtjesflat met riet tussen schijven hout .Bovenin vinden de vogels en de vleermuizen hun plek .
Schommelen en bouwenOok de schommel bouw je zelf en hoef je niet bij het tuincentrum te kopen. Carlier maakt de schommel het liefst van krom ruw acaciahout met de bast er nog om. De schommel is vaak onderdeel van een poortje of pergola van hetzelfde hout. Een doornloze klimroos of braam en klimop erlangs maken het af. Voor de kleinsten is een autobandschommel heel geschikt. Van een oude autoband snijd je driekwart van het loopvlak weg. Als je de band omdraait heb je een schommel die bestaat uit een zitvlak en twee grote rondingen waar je touw of oude autogordels aan kunt knopen. Een gaatje in het laagste deel van de band voorkomt dat de kinderen steeds een natte broek krijgen van het regenwater.
Bij de sloop zijn niet alleen de autobanden maar ook de autogordels interessant. Je kunt de schommel ermee ophangen of een oersterke touwladder maken, waarmee de oudere kinderen in een boomhut of in die mooie hoge boom kunnen klimmen. Bijzonder zijn ook de geluidsbanden. Ze worden gemaakt van twee houten schijven, een mondharmonica, een autoband en drie houten paaltjes. Kinderen springen erop en eraf, horen een muziekje en gebruiken dat in hun spel.
Het vroege voorjaar is het moment voor het bouwen van een hut van wilgentenen. Wilgen vind je overal in het buitengebied en in het voorjaar zijn de takken buigzaam een gemakkelijk te verwerken. Als je de takken met behulp van een grondboor diep in niet te droge grond zet krijgen ze snel wortels. De takken zet je in een kring, buig je naar elkaar toe en bind ze vast . Op dezelfde manier manier kan je ook een poortje maken. Een wilgenhut wordt een eetbare hut als je er bramen, bonen, pronkerwten of Oost-Indische kers langs laat groeien. Zo wordt het een gezonde variant op het snoephuisje van Hans en Grietje. Carlier werkt veel met eetbare bloemen, kruiden en fruit. “Alle zintuigen moeten aan bod komen” zegt Carlier, “geurende struiken, sappig fruit, het geluid van kabbelend water, een windgong in de bomen en zoveel leven om tebekijken, maakt dat je gewoon niet meer weg wil”.
Schooltuin
Eetbare bloemen zijn er ook in de schooltuin van de Vrije Basisschool de IJssel. De kinderen weten ze goed te vinden. In de pauze vermaken de kinderen zich uitstekend in de tuin. De kleinsten spelen in de enorme zandbak, die simpel uitgegraven is in de grond en omzoomd met boomstammetjes. Een rioolbuis doet dienst als tunnel. Andere kinderen zwieren aan touwen die aan de dikke takken van een boom zijn vastgeknoopt. Een meisje schommelt op de autobandschommel, opgehangen met autogordels. Er staat een rij kinderen met emmertjes bij de waterpomp op de regenton, die gevuld wordt door de losgekoppelde regenpijp. De vijfjarige Michiel is met zijn vriendje op zoek naar slakkeneitjes.
“Nee, die eitjes mag je niet pakken” zegt hij en legt de losse steen met een hand terug op het muurtje. In zijn andere hand houdt hij 5 slakken geklemd. Maar zijn vriendje laat zich niet weerhouden. Hij wil de slakkeneitjes beslist aan de juf laten zien.
Op het oog is het een eenvoudige tuin met weinig spectaculaire speeltoestellen, maar wie wat beter kijkt ziet dat er goed over is nagedacht. Hans Carlier heeft de tuin ontworpen en voorzien van allerlei natuurlijke speelelementen. De school is blij met hem als parttime conciërge. De combinatie met zijn werk als tuinarchitect, is voor zowel Carlier als de school perfect.Veel van zijn ideeën voor tuinen zijn tot stand gekomen door goed naar kinderen te kijken en aan te voelen wat hun speelbehoeften zijn ©
